KUANTUM BİLGİSAYARLARDA KRİTİK EŞİK: 100 QUBİT’TE GERİ BİLDİRİM BAŞARISI
Kuantum bilgisayarların daha güvenilir ve büyük ölçekli hale gelmesinin önündeki en önemli sorunlardan biri olan hata kontrolü konusunda dikkat çekici bir gelişme yaşandı.
Nature Physics dergisinde yayımlanan araştırmada bilim insanları, kuantum sistemlerinde işlem devam ederken ölçüm yapabilen ve elde edilen sonuca göre sistemi anlık olarak yönlendirebilen bir yöntem geliştirdi.
Çalışmada IBM’in 156 qubit kapasiteli Heron işlemcisi kullanıldı. Araştırmacılar işlemcide birbirine bağlı 100 qubit’e kadar uzanan bir sistem üzerinde deneyler gerçekleştirdi.
Deneyde iki farklı süreç karşı karşıya getirildi. Birinci işlem kuantum bilgisini qubit’ler arasında dağıtarak sistemi giderek daha karmaşık hale getirirken, ikinci işlem belirli qubit’leri ölçerek gerektiğinde sıfırladı ve sistemi yeniden kontrol edilebilir bir duruma yönlendirdi.
Araştırmacılar en büyük deneylerde yaklaşık 5 bin iki-qubit bağlantı işlemi ile yaklaşık 5 bin ölçüm ve koşullu sıfırlama işlemini başarıyla gerçekleştirdi.
Bu sonuç, büyük kuantum sistemlerinde hesaplama sürerken ölçüm, geri bildirim ve kontrol işlemlerinin binlerce kez uygulanabileceğini göstermesi açısından önemli görülüyor.
Kuantum bilgisayarlardaki qubit’ler sıcaklık, elektromanyetik etkiler ve donanımdaki küçük kusurlardan kolaylıkla etkilenebiliyor. Oluşan hatalar zaman içinde biriktiğinde hesaplamaların güvenilirliği azalabiliyor.
Yeni yaklaşım doğrudan tam ölçekli ve hataya dayanıklı bir kuantum bilgisayar anlamına gelmese de, gelecekte gerçek zamanlı kuantum hata düzeltme sistemlerinin oluşturulması açısından önemli bir teknolojik aşama olarak değerlendiriliyor.
Hata düzeltme teknolojilerinin gelişmesiyle kuantum bilgisayarların ilerleyen yıllarda ilaç araştırmaları, malzeme bilimi, yapay zeka ve karmaşık bilimsel hesaplamalarda daha güvenilir şekilde kullanılabilmesinin önü açılabilir.
#KuantumBilgisayar #Teknoloji #Bilim #IBMQuantum #Qubit #YapayZeka
