Avrupa Merkez Bankası (ECB), yaklaşık çeyrek asırdır kullanılan avro banknotlarını daha güvenli, dayanıklı, çevre dostu ve erişilebilir hâle getirmek amacıyla yeniden tasarım sürecini başlattı. Kamuoyunun görüşüne sunulan yeni tasarımlar, avro banknotlarının üçüncü neslini oluşturacak.
Avro, 1 Ocak 1999’da kaydi para olarak yürürlüğe girmiş, 1 Ocak 2002’den itibaren ise banknot ve madeni para olarak günlük yaşamda kullanılmaya başlanmıştı. Günümüzde 21 Avrupa Birliği üyesi ülkede resmi para birimi olarak kullanılan avrodan 357 milyondan fazla kişi yararlanıyor.
ABD dolarının ardından dünyanın en önemli ikinci rezerv para birimi konumunda bulunan avro, uluslararası rezervlerin yaklaşık yüzde 20’sini oluşturuyor. Avro kullanan ülkeler “Avro Bölgesi” olarak adlandırılırken, bölgenin para politikası ECB ile üye ülkelerin merkez bankalarından oluşan Avro Sistemi tarafından yürütülüyor.
Frankfurt merkezli ECB, Avro Bölgesi’nde fiyat istikrarını sağlamanın yanı sıra bankacılık sektörünü denetliyor, avro banknotlarını ihraç ediyor, ödeme sistemlerinin güvenliğini sağlıyor ve dijital avro çalışmalarını sürdürüyor.
Yedi farklı banknot tedavülde
Avro; 5, 10, 20, 50, 100, 200 ve 500 olmak üzere yedi farklı banknot kupürüyle tedavülde bulunuyor. Madeni paralar ise 1, 2, 5, 10, 20 ve 50 sent ile 1 ve 2 avrodan oluşuyor.
Terörün finansmanı ve kara para aklamayla mücadele kapsamında 500 avroluk banknotların basımına 2019 yılında son verildi. Bununla birlikte daha önce basılan 500 avroluk banknotlar değerlerini ve yasal ödeme aracı olma özelliklerini koruyor.
İlk avro banknotlarının ardından, sahteciliğe karşı geliştirilmiş güvenlik özelliklerine sahip “Europa” serisi 2013-2019 yılları arasında kademeli olarak dolaşıma çıkarılmıştı.
On tasarım önerisi halkın görüşüne açıldı
ECB, üçüncü nesil avro banknotları için hazırlanan 10 tasarım önerisini kamuoyunun değerlendirmesine sundu. Nihai tasarımın, halktan gelecek geri bildirimler ve uzman görüşleri dikkate alınarak ECB Yönetim Konseyi tarafından belirlenmesi bekleniyor.
Yeni banknotların tasarım ve üretim hazırlıklarının birkaç yıl sürmesi, ardından kademeli biçimde dolaşıma girmesi öngörülüyor. Yeni seride 5, 10, 20, 50, 100 ve 200 avroluk kupürlerin korunması planlanıyor.
ECB, yeni banknotlarda gelişmiş güvenlik teknolojileri, daha uzun kullanım ömrü sağlayacak malzemeler ve görme engelli bireyler dahil herkes için daha erişilebilir özellikler kullanmayı hedefliyor.
Sahtecilikle mücadele güçlendirilecek
Yeniden tasarım sürecinin temel amaçlarından birini sahteciliğe karşı korumanın artırılması oluşturuyor. Yeni güvenlik teknolojileri sayesinde sahte banknot üretiminin zorlaştırılması ve banknotların doğruluğunun daha kolay kontrol edilebilmesi amaçlanıyor.
Yeni serinin aynı zamanda daha dayanıklı olması, üretim maliyetlerini ve çevresel etkileri azaltması hedefleniyor.
ECB verilerine göre, dolaşımda toplam değeri 1,5 trilyon avroyu aşan 30 milyardan fazla avro banknotu bulunuyor. Banknotlardaki pencere, kapı ve köprü figürleri, Avrupa halkları arasındaki açıklığı, iletişimi ve iş birliğini simgeliyor.
ECB Başkanı Christine Lagarde, avro banknotlarının Avrupa bütünleşmesinin en somut sembollerinden biri olduğunu belirterek, tasarımların farklı yaş ve geçmişlere sahip Avrupalılar için daha anlamlı hâle getirilmesi gerektiğini vurgulamıştı.
Eski banknotlar değerini koruyacak
Yeni banknotların dolaşıma girmesiyle mevcut serilerin bir anda piyasadan kaldırılması beklenmiyor. Eski banknotlar uzun süre yeni seriyle birlikte kullanılabilecek, yasal ödeme aracı olmayı sürdürecek ve değerlerini kaybetmeyecek.
Yeniden tasarım sürecinin avronun değerini veya Avrupa Merkez Bankasının para politikasını etkilemesi öngörülmüyor. ECB’nin dijital avro çalışmalarının yanı sıra nakit paraya yatırım yapmayı sürdürmesi, banknotların uzun yıllar ödeme sisteminin önemli bir parçası olmaya devam edeceği şeklinde değerlendiriliyor.
#Avro #AvrupaMerkezBankası #ECB #Ekonomi #BanknotTasarımı
