Türkiye’nin envanterinde bulunan Rus yapımı S-400 hava savunma sistemlerinin üçüncü bir ülkeye devredilebileceğine yönelik iddialar Ankara-Moskova hattında yeni bir gündem oluşturdu. Sistemlerin ismi açıklanmayan bir Körfez ülkesine satılabileceği ileri sürülürken, Kremlin taraflar arasında temas bulunduğunu doğruladı.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rusya’nın S-400 sistemlerinin geleceği konusunda Türkiye ile iletişim halinde olduğunu açıkladı. Olası bir yeniden satış seçeneğini “son derece hassas” bir konu olarak nitelendiren Peskov, Ankara ile görüşmelerin süreceğini belirtti. Ancak şu ana kadar Türkiye veya Rusya tarafından tamamlanmış bir satış anlaşması açıklandığına ilişkin resmî bir bilgi paylaşılmadı.

Körfez ülkesine devredileceği iddiası

S-400’lerin bir Körfez ülkesine gönderilebileceği iddiası Türk basınında yer alan haberlerle gündeme geldi. Söz konusu formülün, Türkiye ile ABD arasında uzun süredir devam eden savunma sanayisi anlaşmazlığının çözümünde seçeneklerden biri olabileceği değerlendiriliyor. Ancak muhtemel alıcı ülke ve satışın koşullarına ilişkin doğrulanmış ayrıntılar henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Türkiye’nin Rusya’dan S-400 sistemlerini satın alması, Washington ile ilişkilerde önemli bir gerilim başlığına dönüşmüştü. ABD, bu alım nedeniyle 2020 yılında Türkiye’ye CAATSA yaptırımları uygulamış ve Ankara’yı F-35 savaş uçağı programının dışında bırakmıştı.

F-35 süreci yeniden gündemde

Ankara’da gerçekleştirilen NATO Zirvesi sırasında ABD Başkanı Donald Trump’ın Türkiye’ye yönelik yaptırımların kaldırılabileceğini açıklaması ve F-35 satışına olumlu yaklaşması, S-400 sistemlerinin geleceğine ilişkin tartışmaları yeniden hızlandırdı. Bununla birlikte F-35’lerin Türkiye’ye teslim edilmesi konusunda ABD Kongresi kaynaklı yasal ve siyasi engellerin devam ettiği belirtiliyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da NATO Zirvesi’nin ardından düzenlenen basın toplantısında S-400’lerin F-35 tedarikinin önündeki engel olmaya devam edip etmediğine ilişkin soruya, “Bizi izlemeye devam edin” yanıtını verdi. Erdoğan’ın bu açıklaması, sistemlerin geleceğine ilişkin yeni bir adım atılabileceği yönündeki yorumları artırdı.

Kremlin’in temasları doğrulaması, S-400’lere ilişkin farklı seçeneklerin Ankara ve Moskova arasında ele alındığını ortaya koyarken, sistemlerin satılması, devredilmesi veya Türkiye’de tutulması konusunda henüz kesinleşmiş bir karar bulunmuyor